Power BI – Bölüm 21 – Veri Transformasyonu 7

Herkese merhaba!

Bir önceki bölümde tarihsel işlemleri nasıl uygulayabileceğimizi, tarih kolonu içerisinden parçalar alarak ek bir kolonda göstermeyi, istatistiksel, matematiksel ve bilimsel ifadeleri veriler üzerinde uygulamayı, son olarak da yuvarlama işlemlerini sizlere anlatmaya çalıştım. Bu bölümde,

  • Örneklerden sütun,
  • Özel sütun, Koşullu sütun, Dizin sütunu,
  • Sırayı değiştir, Satırları ters çevir,

Modüllerinden bahsedeceğim. Keyifli öğrenmeler!

Örneklerden Sütun

Öncelikle bu konuda kullanacağımız veri setini sizlerle paylaşayım.

Veri Seti: Best in Show.xlsx

Bu veri seti içerisinde daha önce de kullandığımız “Most Popular pets in US” isimli sayfa üzerinden ilerleyeceğiz. Veri setinde daha sağlıklı ilerleyebilmek için bazı düzenlemeleri yaparak ilerlemekteyiz. Burada yapılan düzenlemeler sırasıyla;

  • İlk satırı başlık yapma,
  • Üstten 1 satır kaldırma,
  • Boş satırları silme,
  • İlk 8 satıra kadar alttan null değerleri silme.

Sizler de bu adımları veri seti üzerinde uyguladıktan sonra bu bölüm için hazır hale getirmiş olacaksınız.

Düzenlenmiş Tablo

Veriler bu duruma geldikten sonra şimdi uygulayacağımız modüle bakalım. Örneklerden sütun modülüne, Sütun ekle şeridinin altından erişebilmekteyiz. Yani bu modülü uyguladığımızda bizim için bir sütun ekleyeceğini anlıyoruz. Örneklerden Sütun modülünün altında ise 2 farklı seçenek bulunuyor.

Örneklerden Sütun Eklemek

Burada “Seçimden” kısmına tıklayarak ilerliyoruz. Seçili sütun olarak da “US Pet Statistics” kolonunun üzerinde olduğumuzdan emin olmalıyız. Karşımıza şu şekilde bir ekran çıkıyor olmalı.

Örneklerden Sütun Eklemek

Açılan yeni kolonda ilk satıra çift tıklayarak, örnek alacağımız kolondaki hücreye denk gelen veriyi bize getiriyor. Burada örnek aldığımız sütun üzerinden yeni bir sütun oluşturarak yanına istediğimiz değerleri ekleyebiliyoruz. Örneğin elimizdeki sütunda “Bird, Cat, Dog, Horse..” gibi veriler olduğunu görüyoruz. Bunların hepsine hayvan grubundan oldukları için bir kod atayarak yeni bir kolon oluşturmak isteyebiliriz. Bunun için örnek aldığımız kolon ile pratik bir şekilde yeni kolonumuzu oluşturabiliriz.

İlk satıra çift tıkladığımızda buna karşılık aynı satırda örnek aldığımız kolondaki hücredeki veri hazır olarak geliyor. Daha sonrasında örneğin kod olarak 555 yazdığımızı varsayalım. Yani “Bird 555” yazıp enter’a bastığımızda, aynı kod ekleme işlemini her satırdaki ilgili kolonda denk gelen veriyi alıp yanına ekleyerek otomatik bir şekilde oluşturuyor.

Örneklerden Sütun Eklemek

Tamam komutuna tıklamadığımız için gördüğünüz gibi seçim hala gri renkte pasif olarak görünüyor. Tamam’a bastığımızda tüm satırlara aynı işlemi uygulamış olacaktır. Örneklerden sütun bu gibi durumlarda işimize yarar.

Özel Sütun, Koşullu Sütun, Dizin Sütunu

Özel sütun adında yeni bir sütunu kendi isteklerimiz doğrultusunda oluşturmak istediğimizde rahat bir şekilde kullanabiliriz. Özel sütuna, sütun ekle şeridinin altından erişebilmekteyiz. Tıkladığımızda kendi oluşturmak istediğimiz kolona yeni bir isim verebilmekteyiz. Burada özel sütun ile istediğimiz kolonları birleştirebilir, araya istediğimiz kelimeleri ekleyebilir veya sayısal ifadeleri toplayıp, çıkarma gibi işlemler yapabiliriz. Özel sütuna tıkladığımızda karşımıza şu şekilde bir ekran açılıyor.

Özel Sütun Oluşturma

Burada sağ tarafta kullanılabilir sütun alanında bizim veri seti içerisinde yer alan kolon başlıklarını görmekteyiz. Sol tarafta ise oluşturacağımız yeni sütunun formülasyon kısmı yer alıyor. Eklemek istediğimiz sütunların üzerinde çift tıklayarak formül alanına alabilir veya kullanılabilir sütunlar alanında ilgili kolonu seçip altında yer alan ekle komutunda da alana ekleyebiliriz. Burada ben iki farklı sütunu birleştirme işlemini sizlere göstermek istedim. Birleştirme işlemini “&” ifadesiyle yapabilmekteyiz. “US Pet Statistics” ve “Pet Industry Expenditure” kolonlarını arada bir boşluk ekleyip, sonuna da “Eklendi” ifadesiyle birleştirme formülünü oluşturdum. Yeni kolonun şu şekilde oluştuğunu görebilirsiniz.

Özelleştirilmiş Sütun

Özel sütun ekleme işlemleri bu şekildedir. Bunun dışında integer değerler içeren kolonları birbirleriyle toplayıp, çarpıp yani nasıl anlamlı olacak ise ona göre bir matematiksel ifade uygulayıp yeni bir kolonda gösterebilirsiniz.

Koşullu sütun modülüne, özel sütunun hemen sağından erişebilmekteyiz. Koşullu sütun da bizim vereceğimiz koşullara göre yeni bir kolon oluşturuyor. Modüle tıkladığımıza açılan ekranda benim doldurduğum şekilde aşağıdaki verileri doldurabilirsiniz.

Koşullu Sütun Eklemek

Bunlar ne anlam ifade ediyor diyecek olursanız öncelikle ilk başta koşulu uygulayacağımız kolonu seçmemiz gerekiyor. Daha sonra koşulumuzu neye göre uygulayacağız. Yani örneğin Power BI burada bize işleç kısmının altında eşittir, eşit değildir, ile başlar, ile başlamaz, ile biter, ile bitmez, içerir ve içermez gibi farklı koşullar sunuyor. Veri modelimizde uygulamak istediğimiz yani eklemek istediğimiz yeni kolona göre hangisine ihtiyacımız varsa ona göre koşulları şekillendirebiliriz. Burada sizlere kolonda bir çeviri işlemi gibi bir örnek anlatmaya çalıştım. İlgili kolonda “Bird” kelimesini arıyor, eğer varsa yeni kolonda bu satıra “Kuş” olarak yazıyor gibi bir mantıkta ilerliyor. Verdiğimiz koşullardan bir tanesine uygun olmayan veri olduğunda ise alt tarafta yer alan “Başka” kısmında “Çeviri Yapılamadı” olarak sonuç koşuluna ekleme yapabiliriz. Tabii burada vermek istediğiniz koşulları dilediğiniz gibi belirleyebilirsiniz.

Dizin Sütunu Ekleme

Dizin sütunu ise sıra numarası vermek gibi bir mantıkta olduğunu söyleyebilirim. Bazı durumlarda karmaşık veriler ile çalışırken gerekli bağlantıları kurmak için index yani sıra numarası vermek isteyebiliriz. Veya hiçbir ilişki kurmadan sadece sıra numarası vermek için de bir dizin sütunu oluşturabiliriz. Dizin sütununda Power BI bize 0’dan veya 1’den başlayan şekilde iki farklı dizin sütunu oluşturma seçeneği sunuyor. Buna ek olarak özel bir dizin kolonu da oluşturabiliriz. Burada başlangıç numarasını belirleyebilir ve bir sonraki değerde ne kadarlık bir artış ile ilerleyeceğini de belirleyebiliriz. Dizin sütunu da bu şekildedir.

Sırayı Değiştir, Satırları Ters Çevir

Sırayı değiştir komutu aslında Türkçeleştirdiğimizde anlamını anımsamayabilirsiniz fakat Transpoze Alma olarak söylenirse hatırlayacağınıza eminim. Hepimiz lisede, üniversitede transpoze alma işlemini uygulamışızdır. Power BI’ da transpoze almak elimizdeki veri setine ait tabloyu matris transpozunu alıyor. Transpoze komutuna Dönüştür şeridinin altından erişebilirsiniz. En son elimizdeki BestinShow veri setinden ilerleyecek olursak transpoze işlemini uyguladığımızda şu şekilde bir sonuç alırız.

Transpoze Etmek

Görüleceği gibi satırları sütun, sütunları satır olarak atama işlemini başarılı bir şekilde yapmış bulunmaktayız. Tabii burada elimizdeki veri setinin anlamına göre transpoze işlemini uygulamak daha anlamlı olabilir. Bizim üzerinde çalıştığımız veri setinde transpozesini aldığımızda anlamlı bir sonuç çıkmadığını da söylemek gerekir.

Satırları ters çevirmek ise aslına bakılacak olursa bir sıralama işlemi yapıyor da diyebiliriz. Tabloda yer alan en sondaki satırı en başa, en baştaki satırı da en sona olacak şekilde satırların yerlerini değiştiriyor. Ne gibi durumlarda kullanılır diyecek olursanız aslında bu modülün yerine ilgilendiğimiz kolon bazında sıralama işlemlerini yapmak bana daha mantıklı geliyor. Bu yüzden dilerseniz Satırları ters çevir komutu kullanabilirsiniz.

Sonraki Bölümde..

Toparlayacak olursam bu bölümde örnek kolon baz alarak yeni kolonlar oluşturmayı, özel olarak kendi isteklerimiz doğrultusunda yeni kolon oluşturmayı, dizin sütunu oluşturmayı, koşula bağlı sütunlar oluşturmayı, transpoze almayı ve satırları ters çevirmeyi inceledik. Vakit ayırıp okuduğunuz için teşekkür ederim. Görüş ve önerilerinizi, geri dönüşlerinizi yorumlar kısmında belirtebilirsiniz. Herkese sağlıklı günler diliyorum!

Data Science Earth

Data Science Earth ekibi, üst düzey Veri Bilim çözümleri üretmek amacı ile toplanmış akademisyenler ve uzmanlardan oluşmaktadır. Öncelikli olarak veri bilincini geliştirmeyi ve küreselleşen rekabet ortamında verinin gücünün doğru kullanılmasını sağlamayı amaçlamaktadır.

Sponsor

QuestionPro 35 farklı soru seçim özelliği ile anket çalışmalarımıza güç katmaktadır.